|
Trẻ nhỏ tự kỷ có lo
lắng không?
Trẻ có rối loạn tự kỷ thường
có những khiếm khuyết về giao tiếp, quan hệ xã hội và hành vi bất thường
lặp đi lặp lại. Những dấu hiệu này xảy ra trước 3 tuổi . Ngoài những
khiếm khuyết trên, trẻ tự kỷ có biểu hiện lo lắng không? Đó là nỗi bức
xúc của các gia đình có con tự kỷ.
Làm thế nào để biết trẻ lo lắng?
Phụ huynh có thể quan sát những dấu hiệu dưới đây:
-
Hốt hoảng và bấn loạn khi trẻ bị tách lìa khỏi cha mẹ và nhà cửa
-
Không chịu đến nhà trẻ/trường mẫu giáo
-
Bồn chồn và dễ bực bội
-
Nhút nhát, rụt rè và thu mình lại
-
Sợ một vật nào đó
-
Nhức đầu , đau bụng
-
Ngủ không yên và có ác mộng
-
Thiếu sự tập trung, dễ bị chia trí
Điều gì có thể gây căng thẳng cho trẻ tự kỷ ở tuổi mẫu
giáo?
-
Vì không biết nói, nên trẻ không thể bày tỏ ý mình
-
Không thể đối phó với thay đổi hoặc hoàn cảnh mới
-
Không biết chuyện gì sắp xảy ra
-
Khó mà hiểu ẩn ý lúc giao tiếp
-
Sợ những cảnh huống mà trẻ không hiểu được
-
Sợ một số nguồn gây ra kích thích giác quan(như tiếng máy giặt,
máy xay trái cây)
Phụ huynh có thể làm gì cho trẻ tự kỷ lo lắng?
Nếu chúng ta có thể hiểu điều gì làm trẻ nhỏ tự kỷ
bị lo lắng, thì chúng ta có thể nghĩ ra cách thức để giúp trẻ. Những
điều thiết yếu cho việc này là cẩn thận quan sát trẻ. Hiểu thấu đáo mức
phát triển của trẻ, khả năng liên lạc tỏ ý và những triệu chứng của bệnh
tự kỷ.
Tuấn 4 tuổi có chứng tự kỷ và chậm phát triển. Bé đi nhà trẻ , nói
được vài chữ. Từ 3 tuần nay, bé tỏ ra bực bội, tật nhại lời(lặp lời lời
nói) tăng lên. Bé không hợp tác ở trường và hốt hoảng khi bị xa mẹ ở
cổng nhà trẻ. Bé có vẻ muốn nói điều gì ở nhà trẻ làm bé lo lắng. Nguyên
nhân là trước đây bé quen dùng hình chụp vật thật và sinh hoạt thật để
tập chọn lựa, nhưng nay cô giáo cho rằng đã tới lúc bé tập dùng các biểu
tượng in từ chương trình của máy vi tính. Từ đó, em hay khóc khi tiếp
xúc với các hình ảnh lạ đó. Chỉ cần cho bé tiếp xúc lại với các hình
chụp thật là bé hết hốt hoảng khi xa mẹ và tật nhại lời cũng bớt đi.
Như thế, để giảm sự lo lắng cho trẻ tự kỷ, chúng ta cần xác định chuyện
gì gây ra sự căng thẳng. Khi cần thay đổi một sinh hoạt, ta cần giải
thích cho trẻ hiểu bằng cách giới thiệu sinh hoạt mới một cách dần dần.
Như trong trường hợp bé Tuấn, nếu muốn thay đổi các hình ảnh, thì nên
thay đổi dần dần, bằng cách giới thiệu một ảnh chụp vật thật bên cạnh
một ảnh vẽ nét được in từ máy vi tính để trẻ có thời gian tiếp xúc dần
với một điều lạ.
Hình chụp thật |
Hình vẽ |
BS. Phạm Ngọc Thanh |